| provérbios e ditados |
spreekwoorden en gezegden |
| a boas contas fazem os bons amigos |
een goede rekening maakt goede vrienden |
| a bom entendedor meia palavra basta |
een goed verstaander heeft maar een half woord nodig |
| a cavalo dado não se olha o dente |
men moet een gegeven paard niet in de bek kijken |
| a galinha da vizinha sempre é melhor do que a minha |
het gras van de buren is altijd groener |
| a ocasião faz o ladrão |
de gelegenheid maakt de dief |
| a ociosidade é a mãe de todos os vícios |
ledigheid is des duivels oorkussen |
| ao pé da letra |
letterlijk |
| a quem couber a carapuça, que a enfie |
wie de schoen past, trekt hem aan |
| a torta e a direita |
om de haverklap |
| a torto e a direito |
te pas en te onpas |
| idem |
zo goed en zo kwaad |
| água mole em pedra dura tanto bate até que fura |
de gestage druppel holt de steen uit |
| águas passadas não movem moinhos |
oude koeien uit de sloot halen |
| as baratas saiam caras |
goedkoop is duurkoop |
| bater papo |
uit je nek kletsen |
| boa brasa, boa casa |
|
| branco como a cal |
zo wit als een doek |
| cão que ladra, não morde |
blaffende honden bijten niet |
| cheirar a chamusco |
daar zit een luchtje aan |
| idem |
het is geen zuivere koffie |
| com todas as letras |
voluit |
| comer com os dentes da frente |
eten met lange tanden |
| comprar cebolas por alhos |
een kat in de zak kopen |
| dar de cara com... |
oog in oog staan met... |
| idem |
... tegen het lijf lopen |
| de bago em bago é que a galinha enche o papo |
elke dag een draadje is een hemdsmouw in het
jaar (vele kleintjes maken een groot) |
| deitar água no vinho |
water bij de wijn doen |
| deitar cedo e cedo erguer dá saúde e faz crescer |
de morgenstond heeft goud in de mond |
| depois da tempestade vem a bonança |
na storm komt rust |
| depressa e bem não faz ninguém |
haastige spoed is zelden goed |
| devagar se vai ao longe |
langzaam aan, dan breekt het lijntje niet |
| dormir que nem uma pedra |
slapen als een blok |
| duas pedras ásperas não fazem farinha |
|
| em pouco muito se diz |
met weinig woorden kun je veel zeggen |
| em terra de cegos, quem tem olho é rei |
in het land der blinden is éénoog koning |
| enquanto há vida, há esperança |
zolang er leven is, is er hoop |
| errar é humano, perdoar é divino |
vergissen is menselijk, vergeven is goddelijk |
| estar (ficar, viver) com a cabeça nas nuvens (no ar) |
met je hoofd in de wolken lopen |
| estar (ficar) de cara amarrada |
een zuur gezicht hebben (trekken) |
| estar com os pés assentes na terra |
met beide benen op de grond staan |
| estar (ficar) de orelha em pé |
zijn oren spitsen |
| estar de pernas pró ar |
kant noch wal raken |
| fazer dum mosquito um elefante |
van een mug een olifant maken |
| fazer ouvidos de mercador |
oost-Indisch doof zijn |
| filho de peixe sabe nadar |
de appel valt niet ver van de boom |
| filho de peixe, peixinho é (Brasil) |
idem |
| homem prevenido vale por dois |
een gewaarschuwd mens telt voor twee |
| ir para a cama como as galinhas |
met de kippen op stok gaan |
| ir por água abaixo |
vergeefse moeite doen |
| lar, doce lar |
oost west, thuis best |
| longe da vista, longe do coração |
uit het oog, uit het hart |
| longe dos olhos, longe do coração (Brasil) |
idem |
Março, Março, Marçogão,
de manhã Inverno e de tarde Verão |
maart roert zijn staart |
| mais vale perder um minuto na vida que a vida num minuto |
liever een minuut verliezen in je leven dan je leven in een minuut |
| mais vale tarde do que nunca |
beter laat dan nooit |
| mais vale um pássaro na mão que dois a voar |
beter een vogel in de hand dan tien in de lucht |
| mais velho que o azeite e vinagre |
zo oud als de weg naar Rome |
| nadar como um peixe |
als een vis in het water |
| não acordes o gato que dorme |
men moet geen slapende honden wakker maken |
| não deixes para amanhã o que podes fazer hoje |
stel niet uit tot morgen wat je vandaag kunt doen |
| não está à mão de semear |
het ligt niet voor het oprapen |
| não há casa nenhum onde o sol não entra |
elk huisje heeft zijn kruisje |
| não há rosas sem espinhos |
er zijn geen rozen zonder doornen |
| não ter papas na língua |
geen blad voor de mond nemen |
| nem oito, nem oitenta |
niet teveel en niet te weinig |
| nem tanto ao mar, nem tanto à terra |
idem |
| nem tudo o que luza é ouro |
het is niet alles goud wat blinkt |
| nem tudo que brilha é ouro (Brasil) |
elk huisje heeft zijn kruisje |
| num abrir e fechar de olhos |
in een oogwenk |
| nunca digas o que sabes, se não sabes o que dizes |
zeg nooit wat je weet, als je niet weet wat je zegt |
| o amor é cego |
liefde is blind |
| o culpado mora no lado |
de schuldige woont om de hoek |
| o fim justifica os meios |
het doel heiligt de middelen |
| ode há fumo há fogo |
waar rook is, is vuur |
| o primeiro milho é para os pardais |
eerste gewin is kattengespin |
| o prometido é devido |
belofte maakt schuld |
| o que vai, também volta |
|
| o saber não ocupa lugar |
|
| olho do amo engorda o cavalo |
het oog van de meester maakt het paard vet |
| ou oito ou oitenta |
alles of niets (hollen of stilstaan) |
| palavra fora de boca é palavra fora da mão |
eens gezegd blijft gezegd |
| para juntar o útil ao agradável |
om het nuttige met het aangename te verenigen |
| passar gato por lebre |
iemand knollen voor citroenen verkopen |
| idem |
iemand iets wijsmaken |
| idem |
iemand iets op de mouw spelden |
| patrão fora, dia santo na loja |
als de kat van huis is, dansen de muizen op tafel |
| pela boca morre o peixe |
|
| pisar em ovos |
op eieren lopen |
| por os pingos no ii |
de puntjes op de i zetten |
| procurar uma agulha num palheiro |
een naald in een hooiberg zoeken |
| promessa é dívida (Brasil) |
belofte maakt schuld |
| quem cala consente |
wie zwijgt, stemt toe |
| quem casa quer casa |
|
| quem cedo madruga deus ajuda (Brasil) |
de ochtendstond heeft goud in de mond |
| quem procura, sempre encontra |
wie zoekt, zal vinden |
| quem faz um cesto faz um cento |
één gemaakt, honderd gemaakt |
| quem não pede não ouve Deus |
vragen staat vrij? |
| quem tem boca vai a Roma |
een Hollandse mond hebben |
| rota corpo santo |
(goed zo, een boertje!) |
| são e salvo |
gezond en wel |
| separar o trigo do joio |
het kaf van het koren scheiden |
| serrar as pernas à próprio cadeira |
zijn eigen glazen ingooien |
| sete ofícios, catorze desgraças |
12 ambachten, 13 ongelukken |
| surdo que nem uma porta |
zo doof als een kwartel |
| tal pai, tal filho (Brasil) |
zo vader zo zoon |
| teimoso que nem um burro |
zo koppig als een ezel |
| ter as costas largas |
een brede rug hebben |
| ter as mãos rotas |
een gat in de hand hebben |
| todos os diabos têm sorte |
de brutalen hebben de halve wereld |
| todos os caminhos vão a Roma |
alle wegen leiden naar Rome |
| todo o testo quer um tacho |
op elk potje past een dekseltje |
| tristezas não pagam dividas |
|
| uma andorinha não faz a Primavera |
één zwaluw maakt nog geen lente |
| um burro com fome até cardos come |
honger maakt rauwe bonen zoet |
| idem |
geld over de balk gooien |
| vida, vida, é mais curta que comprida |
|
| ele é a alegria da casa! |
hij is het zonnetje in huis! |
